KLUKOWICZE – cichy zakątek na obrzerzach Puszczy Białowieskiej

Klukowicze – dawniej ośrodek niewielkiego majątku ziemskiego, obecnie jest on częścią wsi Nowickowicze, położonej na skraju doliny rzeki Leśnej, 4 km na północny wschód od Kamieńca Litewskiego.

Teren majątku Klukowicze znajduje się na południowo-wschodnim obrzeżu Nowickowicz, w pobliżu dwóch stawów na dopływie Leśnej. Ośrodkiem założenia jest niewielki dwór z początku XX w. Jest to budynek murowany z czerwonej nietynkowanej cegły, parterowy, nakryty czterospadowym dachem. Od frontu znajduje się drewniany ganek, na który wiedzie kilka stopni.

Z tyłu jest wydłużona przybudówka dodana po 1945 r., gdy działała tu szkoła. W pobliżu siedziby rośnie kilka starych drzew. Po II wojnie światowej mieściła się w nim szkoła, później przez kilkanaście lat był opuszczony, obecnie stanowi własność prywatną i po generalnym remoncie przeprowadzonym w ostatnich latach, jest gospodarstwem agroturystycznym. Gospodarstwo może przyjąć do 23 gości, jest tam 7 sypialni, obok domu jest jezioro, niedaleko – las. Jest to doskonałe miejsce dla spokojnego rodzinnego wypoczynku.

Niegdyś był to folwark dóbr z ośrodkiem w pobliskich Liniewiczach (obecnie także wchodzących w skład wsi Nowickowicze), które Kazimierz Jagiellończyk nadał rodzinie Kościuszków. Na przełomie XIX i XX w. należały one do Jahołkowskich. Jako samodzielny majątek Klukowicze wyodrębniły się zapewne dopiero na początku XX w. lub w okresie międzywojennym, kiedy Liniewicze (tamtejszy dwór spłonął podczas II wojny światowej) i Klukowicze były w ręku architekta wojewódzkiego w Brześciu Bronisława Nielubowicza (1880-1955), żonatego z Leokadią z Krassowskich (1884-1956), który odziedziczył je po babce Sabinie Jahołkowskiej i pozostał ich właścicielem do września 1939 r. Nielubowiczowie na stałe mieszkali w Brześciu, a obie posiadłości wydzierżawiali. Bogdan Nielubowicz, syn Bronisława, tak opisuje także rodzinny folwark położony na obrzeżach Puszczy Białowieskiej: „W okolicach Brześcia, a ściślej 40 km na północ, niedaleko południowego obrzeża Puszczy Białowieskiej, znajdowały się rodzinne majątki Nielubowiczów – Leniewicze i Klukowicze. Klasycystyczny, przestronny, murowany, piętrowy dwór, niekiedy nazywany pałacem, w Leniewiczach spłonął podczas I wojny światowej, natomiast w folwarku Klukowicze zachował się niewielki dwór wraz z zabudowaniami gospodarczymi. Było to dziedzictwo po mojej babce Sabinie Jahołkowskiej. Ojciec, jako współwłaściciel i pełnomocnik rodziny, zarządzał tym majątkiem”.

Jedyny ocalały stary obiekt gospodarczy to stojący nad brzegiem stawu, już poza granicami obecnej posesji, młyn parowy, wzniesiony zapewne w tym samym czasie co dwór, czynny jeszcze do przełomu XX i XXI w., obecnie niewykorzystywany i opuszczony. Jest to budynek z dwukolorowej cegły z dodatkiem kamienia polnego, składający się z piętrowego korpusu głównego na planie prostokąta i parterowego aneksu z tyłu. Jak na obiekt gospodarczy, korpus główny ma bogato zdobioną elewację – pasy różnokolorowej cegły w wstawki kamienia polnego na parterze.